in ,

Column: naar de opera

In spijkerbroek over de rode loper

naar de opera in Pavia
Over de rode loper naar de opera in Pavia (foto's: Stef Smulders)

Ach nee, de rode loper! Natuurlijk, we hadden het kunnen weten, maar ieder jaar vergeten we het weer. Voor de opening van het operaseizoen sluit men de Strada Nuova af, zet men het Fraschini-theater in de schijnwerpers, worden er twee in Napoleonkostuum gestoken wachters bij de ingang geposteerd en legt men een rode loper uit.

Feest! En alle toeschouwers gaan uiteraard, fare bella figura, in gala gekleed. Behalve wij. In ons dagelijkse kloffie met vale trui en afgetrapte spijkerbroek staan we weer eens voor paal. Beschroomd en ook een beetje beschaamd trekken we ons in de schaduw van de gebouwen aan de overkant terug en observeren het opzichtig flaneren van de fine fleur van de stad.

Pas op het laatste moment vluchten we naar binnen waar we ons dan toch voor het oog van tout Pavia door de volle zaal naar voren moeten werken. Dat krijg je ervan als je eersterangs kaartjes hebt.

Pas als we zitten, de rafelige spijkerbroeken veilig aan het zicht van spiedende Pavese notabelen en andere fijnslijpers onttrokken, durven we onze geestelijke oogkleppen af te zetten en om ons heen te kijken.

Het theater blijft prachtig. Het is zoals zoveel Italiaanse theatertjes een Scala in het klein, met zijn hoefijzervorm, tot ver in de hoogte opgestapelde balkonetages, met de wijnrood velours beklede houten stoelen en een enorme kristallen kroonluchter waarvan we maar hopen dat hij goed aan het van een groot trompe-l’oeil-fresco voorziene plafond bevestigd zit.

De zaal vult zich langzaam en we kijken vanuit ons veilige schuttersputje om ons heen. O god, daar heb je haar ook weer. Nico en ik kijken elkaar aan en wisselen een blik van verstandhouding uit. Het vilein becommentariëren van de andere operaliefhebbers is een van onze verrukkelijkste verwerpelijke hobby’s.

Het is de rode feeks die dit keer onze aandacht trekt. Ze heeft zich zoals altijd in een veel te strak lijfje geperst waar haar recht naar voren gestoken boezem prominent in tot uiting komt. Net als haar naar achteren gestoken bilpartij trouwens. Ze heeft een derrière waar je, mocht je willen, met gemak een compleet theeservies op kwijt zou kunnen. Maar waarom zou je dat willen?

Haar ietwat verlopen en overdreven opgemaakte gezicht straalt van ontevredenheid en nodigt bepaald niet uit tot een gezellig theekransje. En dat ze niet voor de poes is hebben we het vorige seizoen mogen meemaken. 

Bij de eerste uitvoering van het seizoen bleek mevrouw een zitplaats precies in het midden van de eerste rij te hebben. Ze zat recht achter de dirigent zodat ze de hele voorstelling tegen diens rug aan moest kijken. Dat zinde haar duidelijk niet en ze begon dan ook enorm stampij te maken waarbij ze nog bozer keek dan anders en waarbij haar felrode haren woest heen en weer slingerden.

Met resultaat, want als makke lammeren kwamen de responsabili van het theater een voor een bij haar persoonlijk op audiëntie om excuses maken. Ze kreeg ze een plek met beter zicht. Zou ze soms de assessore, wethouder van cultuur van de gemeente zijn? Of een gulle subsidiegever? We weten het niet en durven het haar ook niet te vragen. 

Ondertussen is het spektakel, lo spettacolo, nog niet begonnen. Zeker op de eerste avond is het bezoek aan het theater vooral ook een sociaal evenement. Iedereen ziet elkaar weer voor het eerst na de vakantieperiode en dus heeft men elkaar veel te vertellen.

O kijk, daar heb je het deftige echtpaar ook weer. Als er twee bezoekers op de term notabel aanspraak mogen maken dan zijn zij het. De man is lang en mager, keurig gekleed en beweegt zich langzaam naar zijn plek in de zaal, met voorzichtige bewegingen die breekbaarheid suggereren. Zijn laatste, nog donkere, haren heeft hij vanaf de zijkant over zijn verder kale schedel gekamd. Hij draagt een dun gouden montuur op zijn forse neus. Van zijn gezicht valt geen emotie af te lezen, ook niet als zijn vrouw iets tegen hem zegt.

De vrouw draagt een opvallend hoog opgekamd zwartgeverfd kapsel. We vermoeden de aanwezigheid van een sponsje dat de lege ruimte opvult en de wolk van heur haar ondersteunt. Net als haar man straalt ze een adellijke afstandelijkheid uit. Ieder voor zich kijken ze om zich heen en wisselen onderling geen woord. Alles is al eens gezien, gehoord.

Na wat onhandig gehannes zit de man eindelijk. Zijn ogen kijken overal doorheen, zijn blik is altijd op de verte gericht. Van het leven verwacht hij geen verrassingen meer en hij heeft niets te wensen over. Elke opera zit hij stoïcijns uit, zijn applaus is altijd zuinig, gereserveerd. 

Onwillekeurig begin ik te fantaseren over wie hij is en wat hij doet. Hij is notaris, denk ik, al decennia kantoor houdend in het zelfde gebouw in dezelfde cortile in de binnenstad. Notaio staat er op een gouden plakkaat bij de ingang via welke in alle jaren van zijn carrière vele wanhopige, boze, verdrietige en wraakzuchtige cliënten hem hebben bereikt.

Hij stelde hen gerust en wees op de onwrikbare, nuchtere lessen van de wet, die zonder emoties over winst of verlies beschikt. Zijn dagen verlopen met rustige regelmaat, geordend als de dossiers in de archiefkasten. Hij kan zich voorstellen dat ook het verslag van zijn leven over een paar jaar door de Schepper met een tevreden glimlach zal worden weggeborgen. Een voltooid, volkomen en voldaan leven, zonder bijzonderheden. Klaar om te verstoffen.

Macbeth van Verdi
Een prachtig geënsceneerde, geacteerde en gezongen Macbeth van Verdi

Het licht gaat eindelijk uit en we genieten van een prachtig geënsceneerde, geacteerde en gezongen Macbeth van Verdi. Het overtuigend uitvoeren van de klassieke Italiaanse opera’s, laat dat maar aan de Italianen over. Ze zijn ermee opgegroeid en doordrenkt, dat merk je aan alles.

In de pauze begeeft iedereen zich naar de foyer op de bovenste verdieping, waar een wijnbedrijf een gratis drankje (spumante) schenkt. Niet alleen op de gala-avond, nee, bij elke voorstelling! Niks geen gedrang en ellenbogenwerk bij de altijd te krappe bar voor een chocomel of een biertje, nee, het is bubbels of niets.

spumante tijdens de pauze
Tijdens de pauze is er spumante in de foyer

Een kwartiertje later keren we terug naar de zaal voor het tweede bedrijf. In ons enthousiasme zijn we gelukkig inmiddels vergeten dat we nogal underdressed zijn. De mezzosopraan haalt na haar steraria een open doekje en wordt ook na afloop luid bejubeld, net als de rest van de cast.

Het bravo/a/i is niet van de lucht. We bedwingen opnieuw de hardnekkige Hollandse neiging om op te gaan staan. De staande ovatie is in Italië een grote zeldzaamheid en zelfs dit wild-enthousiaste publiek blijft collectief zitten.

Komt het überhaupt wel eens voor dat men gaat staan om te applaudisseren? We vragen het ons tevergeefs af. Veel uitzinniger dan deze avond lijkt het gejubel nauwelijks te kunnen worden. 

Tien minuten later lopen we over de rode loper naar buiten. De muziek en het applaus klinken nog na in onze hoofden en even lijkt het alsof wij zelf de sterren van de avond zijn. Sterren in spijkerbroek, dat wel.

Meer leuke verhalen over het leven in Italië lezen? Die vind je in de drie delen ‘Italiaanse Toestanden’ van Stef Smulders, o.a. verkrijgbaar bij bol.com.

Stef Smulders

Geschreven door Stef Smulders

Stef Smulders is een Nederlander die in 2008 met echtgenoot Nico en hond Saar naar Italië emigreerde om daar een B&B te beginnen.
Hij verkocht zijn huis, liet familie en vrienden achter en deed een sprong in het onbekende. In 2014, bijna vijf jaar later, deed hij in het boek ‘Italiaanse Toestanden’ verslag van zijn belevenissen. Over de aankoop van een huis met een wispelturige makelaar, de verbouwing ervan met een eigenwijze aannemer, maar ook leuke en leerzame ontmoetingen met bijzondere Italianen. ‘Italiaanse Toestanden’ is inmiddels het hoogstgewaardeerde Italiëboek op bol.com en is in het Engels en het Spaans vertaald. In 2016 schreef hij het vervolg: Meer Italiaanse Toestanden en in 2017 verscheen deel 3, 'Nóg Meer Italiaanse Toestanden'. In 2019 zal zijn eerste bundel met zeer korte komische verhalen verschijnen, onder de titel ‘Bezoekuur en 100 Andere Zeer Korte Verhalen’.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Loading…

Panettone van Motta

Column: 100 jaar panettone!

Italiaanse bijgerechten

Italiaanse bijgerechten: makkelijk en snel