Italië is verdeeld in 20 gebieden, regio’s of gewesten. Regioni in het Italiaans. Elke regio heeft een overheid en een parlement. 5 van de regio’s, namelijk: Sicilië, Sardinië, Valle d’Aosta, Trentino-Zuid-Tirol en Friuli-Venezia-Giulia, hebben een autonome status. Dat houdt in dat deze regio’s afhankelijk zijn en geen volledige politieke onafhankelijkheid of soevereiniteit hebben. Ze hebben echter wel meer zeggenschap over de invulling van de politiek en ze heffen hun eigen belastingen.

Een compleet overzicht van alle 20 Italiaanse regio’s zie je ook in deze video:

Regio/streek/provincie?

Een regio is wat we in Nederland een provincie zouden noemen. Binnen de Italiaanse regio liggen dan weer provincies, die we in Nederland juist regio’s (bijv. Achterhoek, Twente, Veluwe) zouden noemen. Dit om het nog even wat ingewikkelder te maken…

Streken zijn gebieden zonder politieke grenzen die ook over regio’s en provincies heen kunnen gaan. Maar in de volksmond worden met streken ook wel weer de regio’s bedoeld…

De regio’s van Italië plus de regiohoofdsteden op de kaart (klik voor een vergroting):

regio's Italië op de kaart
regio’s Italië op de kaart (bron: topomania.net)

Abruzzen

In het zuidelijk-centrale deel van Italië ligt de regio Abruzzen. De regio heet in het Italiaans Abruzzo. Het is een regio die nog niet echt door het toerisme is ontdekt. Dit gewest kreeg wel enige bekendheid door de verwoestingen die de aardbevingen van 2009 in de hoofdstad L’Aquila achterlieten.

Abruzzen
In de regio Abruzzen tref je deze op palen gebouwde vissershutjes aan de kust aan

Hoe verder je in de Laars afzakt, hoe minder massatoerisme. Op de Italiaanse stranden wordt het dan een stuk aangenamer. Ten noorden van Pescara richting de regio De Marken (Le Marche) zijn de stranden vaak heel druk in het hoogseizoen, maar hoe verder je naar het zuiden gaat hoe gemoedelijker de sfeer. Je vindt hier maar weinig buitenlandse toeristen. De Adriatische kust ter hoogte van de Abruzzen (Abruzzo) is schoon, goed onderhouden en er zijn veel eet- en drinkgelegenheden

adriatische_kust_abruzzen

Niet alle stranden aan de Adriatische kust zijn lange zandstranden. Ten zuiden van Pescara verandert de kust in ongerepte rotsstranden met afgelegen baaien. Dit zijn perfecte plekken om te duiken en te snorkelen in de heldere zee. Je kunt er zelfs je eigen lunch vangen en genieten van een barbecue op het strand. Dit gebied staat bekend als de ‘Trabocchikust’, vernoemd naar de houten visplatforms die verspreid langs de kustlijn op houten palen in de zee staan.

Adriatische kust Abruzzen

De Costa dei Trabocchi

De Trabocchikust in de Abruzzen is uniek en staat op de Monumentenlijst. Vanaf de kustweg van Pescara tot aan Vasto, kun je een aantal Trabocchi in de zee zien staan. Deze op palen gebouwde hutjes zijn bijna geheel van hout gemaakt en worden al eeuwenlang voor de visserij gebruikt. De hutjes zijn te bereiken via een gevaarlijke smalle brug, die ook op houten palen in de zee staat. Het is voor de vissers eenvoudig om vanaf het platform hun netten uit te gooien en met een speciaal systeem weer binnen te halen.

Door de eeuwen heen zijn enkele van de Trabocchi door stormen verwoest, maar gelukkig is een aantal ook weer opgebouwd. Ook zijn er tegenwoordig een aantal Trabocchi-restaurants, waar bezoekers een vast vismenu krijgen geserveerd. Deze restaurants zijn alleen tijdens het hoogseizoen geopend en vooraf reserveren is noodzakelijk. Het uitzicht, de kabbelende golven en de heerlijke verse vis zorgen voor een bijzondere avond.

trabocchi abruzzen - adriatische kust

Nog verder richting het zuiden ligt Vasto. Hier vind je zandduinen en veerhavens waar vissers hun dagvangst verkopen. Dit is een van de meest authentieke gebieden van de hele streek. In het meest zuidelijke puntje van de kust van de Abruzzen, dicht bij de grens met Molise, ligt het kleine plaatsje San Salvo Marina. Ook hier vind je een schitterend strand met uitstekende voorzieningen. De totale kustlijn van de Abruzzen beslaat 133 kilometer.

Kustplaatsen in de Abruzzen aan de Adriatische zee: Martinsicuro, Alba Adriatica, Toreto, Giulianova, Roseto degli Abruzzi, Pineto, Silvi Marina, Montesilvano Marina, Pescara, Francavilla al Mare, Ortona, Vasto Marina.

Apulië

In de hak van de laars ligt Apulië (Puglia). Apulië is schitterend, zo vinden ook Italianen zelf. In het Italiaans heet de regio Puglia en veel Italianen brengen hier hun vakantie door. Het is wel een eind rijden met de auto, daarom vind je hier minder gezinnen met kinderen uit het noorden. De mooiste plekken in Apulië hebben we hier voor je op een rij gezet.

Apulië
Het schiereiland Gargano in de populaire regio Apulië (Puglia)

Basilicata

Basilicata is een van de dunbevolkste regio’s in het zuiden van Italië. Je vindt deze regio in de zool van de Italiaanse laars. En dit zijn de mooiste plekken in Basilicata. Ook het geweldige Matera – Europese cultuurhoofdstad in 2019 – vind je hier.

Basilicata
Het ruige en onontgonnen Basilicata met cultuurhoofdstad 2019: dé bestemming voor avontuurlijke Italiëgangers

Calabrië

Calabrië (Calabria) vormt feitelijk de zuidwestelijke punt aan de voorkant van de laars van Italië. Hier ligt het onbekende Italië, ver weg van het economische zwaartepunt in het noorden. Op zoek naar de mooie plekjes? Die vind je hier.

Calabrië
Calabrië: bijna een tropische bestemming, met een ruig Italiaans randje

Campanië

De bekendste stad en tevens hoofdstad van de regio Campanië (Campania) is Napels. Maar Campanië is meer dan Napels alleen! Campanië is ook de vulkaan Vesuvius, Pompeï en de magische Amalfikust (zie hieronder).

De 10 mooiste plekken van Campania hebben we hier voor je verzameld.

Campanië
De haven van Amalfi in Campanië, slechts een van die schitterende plekken in dit zuidelijke gewest

Amalfikust

De Amalfikust (Costiera Amalfitana in het Italiaans) is de beroemdste streek in de regio Campanië. Op deze kust aan het Schiereiland van Sorrento komen toeristen van over de hele wereld af. Om te genieten van de schoonheid van het uitzicht, de majestueuze kliffen, het kristalheldere water en natuurlijk de échte limoncello. Vanwege de drukte verdient het de voorkeur om in het voorseizoen of naseizoen af te reizen naar geweldige plekken als Amalfi, Sorrento en Positano.

De mooiste plekken aan de Amalfikust hebben we hier voor je op een rij gezet.

Cilento

Il Cilento, tra mare e monti, de Cilento, tussen bergen en zee. Het geeft meteen de veelzijdigheid van dit prachtige natuurgebied weer. De Cilento ligt in Zuid-Italië, in de regio Campania, 2 uur rijden ten zuiden van Napels.

Een groot deel van het gebied werd in 1991 tot nationaal park verklaard: Parco nazionale del Cilento e Vallo di Diano. Later werd het aan de UNESCO-lijst van Werelderfgoederen toegevoegd.

Cilento - Italië

Een bijzondere bloem

Het nationaal park is een natuurgebied met een bijzonder ecosysteem. Hier bloeien behalve vele orchideesoorten, ook de Primula Palinuri. Plantjes met kleine, gele bloemetjes. De Primula Palinuri wordt alleen gevonden in de Cilento en werd daarom gekozen als symbool van het park. Het plantje wordt het meest bedreigd door uitbreiding van het toerisme.

Primula Palinuri

De Grieken, Romeinen, Etrusken, Byzantijnen, zij hebben ieder hun sporen achtergelaten in de Cilento. Een waar genot voor de cultuurliefhebber.

Kust Zuid-Italië

De vele middeleeuwse dorpjes zijn soms wat slaperig, maar heerlijk om doorheen te wandelen en je kunt er altijd van een uitstekend kopje koffie genieten. Ook tref je er verrassende restaurantjes met streekgerechten. Kijken naar de ouderen die soms heftig discussiëren en dames die elegant op hoge hakken over de ongelijke stenen lopen is een leuke bezigheid. De trotse en vriendelijke bewoners zijn altijd bereid om je de weg te wijzen of je te complimenteren met de paar woorden Italiaans die je kent.

Onbedorven strandjes

Onbedorven, verborgen strandjes, kristalhelder blauw water. Sportievelingen kunnen hier hun hart ophalen, Wandelen in uitgestrekte bossen, mountainbiken en paardrijden langs de kust en in de bergen (Monte Cervati, 1899 m), het kan allemaal. Een bezoek aan de grotten langs de kust (grotten van Palinuro) is de moeite waard. Een spannende tocht door een canyon (Morigerati) met stroomversnellingen is een pittige uitdaging.

Emilia-Romagna

Deze regio is dichtbevolkt en is een van de beste (en rijkste) regio’s om in te wonen. Je vindt hier de prachtige stad Bologna, die helaas nog te vaak wordt overgeslagen. Maar ook buiten Bologna is het welvarende Emilia-Romagna een bezoek waard. Bekijk het artikel met de 10 mooiste plekken in Emilia-Romagna.

Emilia-Romagna
Het Kasteel van Torrechiara in de regio Emilia-Romagna

Friuli-Venezia Giulia

In het noordoosten bij de grenzen van Oostenrijk en Slovenië ligt deze mooie regio, die door verschillende talen en culturen is beïnvloed. In deze regio vind je ook de steden Triëst en Udine. Maar ook de natuur met al haar valleien en meren is overdonderend in deze regio.

Hier zijn de allermooiste plekjes in Friuli-Venezia Giulia.

Friuli-Venezia Giulia
Canal Grande in Triëst, regio Friuli-Venezia Giulia in het noordoosten van Italië

Latium

In deze regio kun je de hoofdstad Rome vinden. In het Italiaans heet de regio Lazio. Buiten het natuurlijk magnifieke Rome met zijn kunstschatten en Vaticaanstad, tref je ook in de rest van Latium geweldig mooie plekken.

Lazio
Civita di Bagnoregio, een van de mooiste Italiaanse dorpen, in de regio Lazio

Ligurië

Het in het noordwesten gelegen Ligurië (Liguria) is bekend om zijn vele badplaatsen en natuurlijk om de wereldberoemde Cinque Terre, de vijf dorpjes aan de kust die met elkaar zijn verbonden door een wandelpad en een romantische spoorlijn. Deze regio wordt ook wel de Bloemenrivièra genoemd.

Ligurië
Ligurië is populaire vanwege de kleurrijke Cinque Terre, een van de mooiste plekken van Italië

Lombardije

Lombardije (Lombardia) is een van de meest moderne regio’s van Italië. Je vindt hier veel bedrijven en de meest Europese stad van Italië: Milaan. Ook Lombardije streeft meer autonomie na. Voor de mooiste plekken van Lombardije lees je dit stuk.

Lombardije
Het Comomeer is een drukbezochte plek in de regio Lombardije

Oltrepò Pavese, het toscane van Noord-Italië

Toscane is prachtig. Maar ook een flinke rit vanuit Nederland. Goed om te weten dat er in Lombardije (Noord-Italië) een prachtige en nog vrijwel onbekende regio ligt te wachten op jouw bezoek. Glooiende heuvels, historische dorpen, authentieke kastelen… Geen wonder dat de Oltrepò Pavese ook wel het ‘Toscane van Noord-Italië’ wordt genoemd.

Wijnliefhebbers, opgelet!

De meeste wijn van Lombardije komt uit deze streek. Sterker nog, de Oltrepò Pavese is één van de grootste wijnstreken van heel Italië. Niet verwonderlijk dat de heuvels bezaaid liggen met wijngaarden. Ook de wijnen van de Oltrepò zijn in het buitenland niet zo bekend. In de streek produceren de wijnboeren vooral voor de grote wijnhuizen van andere regio’s. En op kleine schaal natuurlijk ook voor eigen gebruik en genot. Tientallen kleine wijnproducenten maken allemaal hun eigen versie maken van de wijnen van de streek: de Pinot Nero, de Bonarda, de Barbera, de Buttafuoco en de Sangue di Giuda.

Geen massatoerisme in de Oltrepò Pavese

De onbekendheid van de streek in Nederland en andere landen is de lokale bevolking niet op buitenlandse bezoekers ingesteld. Je wordt hier dan ook nieuwsgierig benaderd en de inwoners staan bijna versteld als u een paar woordjes Italiaans weet mee te praten. Je kunt hier nog zonder rijen en files rondkijken, fietsen of wandelen. Het massale, moderne toerisme is hier geheel afwezig. In de Oltrepò Pavese kom je geen hekken rondom de wijngaarden tegen en neemt de wijnboer gerust de tijd voor een praatje.

De authentieke Italiaanse keuken

Het eten in de Oltrepò Pavese is nog heel traditioneel voor de streek. Het is niet aangepast aan een internationale smaak. Een specifieke keuze maken voor een ‘goed restaurant’ is niet nodig. Overal waar je binnenstapt (restaurants, trattorie, osterie) zul je voorgeschoteld krijgen wat de Italiaan voorgeschoteld krijgt. En die is – zoals je weet – heel veeleisend. Daar profiteert de ‘ontdekker’ van deze prachtige streek van. En het mooiste: het hoeft niet veel te kosten. Ook ‘il conto’ zal een aangename verrassing blijken te zijn.

Meer weten over de Oltrepò Pavese? Lees dan ook het artikel met 7 onweerstaanbare redenen om de Oltrepò Pavese te komen ontdekken.

De Marken

De regio Marken (Le Marche in het Italiaans) ligt aan de Adriatische zee en staat bekend om haar ongerepte natuur. De regio wordt steeds meer bezocht door toeristen uit Nederland en Vlaanderen. Eerder schreven we een artikel waarin we je de mooiste plekken in De Marken presenteerden.

De Marken
De Duomo van Fano, een stad aan de kust van De Marken (Le Marche)

Monte Conero

Monte Conero is een nationaal park in de regio De Marken (Le Marche), even ten zuiden van Ancona. Deze rots is het hoogste punt aan de zijde van de Adriatische Zee.

Op de heuvel Conero (572 meter) zijn wandelpaden aangelegd (soms redelijk ruig), waar je afwisselend tussen bos en aan de kust met schitterende vergezichten kunt wandelen. Er leven hier diverse zeldzame dieren zoals wezels, bevers en valken.

Monte Conero
Zicht van Monte Conero op de azuurblauwe zee

De stranden bij Monte Conero behoren tot de mooiste van Italië. Buiten het toeristenseizoen is de kans groot dat er nauwelijks mensen op de ‘verborgen’ strandjes van Numana en Sirolo zijn.

Strand van Sirolo
Het strand van Sirolo met op de achtergrond Monte Conero

Molise

Molise is na Valle d’Aosta de kleinste regio van Italië. Ook Molise is nog niet echt bekend bij de toerist. Over Molise publiceerden we dit artikel met de mooiste plekken.

Molise
Molise wordt vaak overgeslagen en dat is eigenlijk best jammer

Piëmont

Piëmont (Piemonte) is een van de meest welvarende regio’s van Italië. Het is na Sicilië de grootste regio van Italië. De statige stad Turijn – op zich een bezoek meer dan waard – is de hoofdstad van deze regio (en ooit kort de hoofdstad van Italië).

Piëmont
De fascinerende stad Turijn bevindt zich in de noordelijke regio Piëmont

Sardinië

Sardinië (Sardegna) is een schitterend eiland in de Middellandse Zee en de op twee na grootste regio van Italië. Het eiland staat bekend om de overblijfselen van duizenden jaren oude beschavingen. Hier vind je witte stranden en azuurblauwe zee. En je kunt er heerlijk eten.

Sardinië
Sardinië biedt schitterende natuur en de mooiste stranden van Italië

Sicilië

Sicilië (Sicilia) is het grootste eiland in de Middellandse Zee, de grootste regio van Italië en is ongeveer even groot als België. Het is de zuidelijkste regio van Italië. Sicilië is ook een autonome regio, dat wil zeggen dat ze meer zeggenschap heeft en de centrale overheid er zich minder mee bemoeit. Sicilië biedt een onwaarschijnlijk grote verscheidenheid in cultuur en landschappen.

Sicilië leent zich onder andere daarom perfect voor een rondreis, maar is te groot om in slechts enkele dagen te verkennen. Dan beperk je je beter tot het westen (Trapani, Erice, Segesta) of het oosten (Catania met de Etna). Als je heel Sicilië wilt zien heb je minimaal 14 dagen de tijd nodig.

Sicilië
Zicht op Cefalù aan de noordzijde van het eiland Sicilië

Toscane

Toscane (Toscana) wordt beschouwd als een van de mooiste regio’s (ook door de Italianen zelf), maar is ook een van de meest toeristische regio’s van Italië. Met als gevolg dat het op sommige plekken in het seizoen flink druk kan worden.

Pro-tip: ga in het voorjaar of het najaar en geniet van het moois van Toscane zonder de drommen toeristen.

De mooiste plekken in Toscane – buiten de toeristische highlights – vind je hier.

Toscane
Toscane: een van de mooiste, maar ook de meest toeristische regio’s van Italië

Trentino Zuid-Tirol

Deze noordelijk gelegen regio (Trentino-Alto Adige in het Italiaans) is in de winter een waar skiparadijs. In de zomer is het er mooi groen en kun je lekker wandelen in de heuvels en bergen van de Dolomieten. Het doet er heel Oostenrijks aan, met een vleugje mediterrane schwung.

Trentino-Zuid-Tirol
Trentino-Zuid-Tirol is populair onder wandelaars en anderen die een actieve vakantie in Italië willen

Umbrië

Umbrië (Umbria) is een groene regio begroeid met wijn- en olijfgaarden en bezaaid met middeleeuwse dorpjes. Umbrië wordt wel het groene hart van Italië genoemd. Het is een streek met een eigen taal die lang onafhankelijk van de rest van het land is geweest. Umbrië is geweldig om zowel in de winter als in de zomer te bezoeken. De mooiste plekken van Umbrië hebben we voor je in kaart gebracht.

Umbrië
Het groene hart van Italië, dat is Umbrië, met hier op de foto het hooggelegen Orvieto

Valle d’Aosta

Valle d’Aosta (ook wel het Aostadal of de Aosta Vallei genoemd) is een bergachtige regio in het noorden van Italië. Ze staat vooral bekend als wintersportplaats, maar in het Nationaal Park Gran Paradiso is het ook heerlijk toeven in de zomer. Het is jammer dat deze kleinste regio van Italië vaak wordt overgeslagen, want ze heeft een paar van de mooiste plekken in heel Italië te bieden.

Valle d'Aosta
Valle d’Aosta: de kleinste regio van Italië met haar schitterende natuur

Veneto

Veneto is een regio in het noorden van Italië. Venetië is een van de grootste toeristische trekpleisters van deze regio. Ook Verona is een aantrekkelijke stad met de beroemde Arena (na het Colosseum de grootste), het prachtige centrale plein, de bruggen over de rivier en het balkon van Romeo en Julia.

Veneto
Veneto is de regio die je kent van Venetië, maar er is natuurlijk meer!

Foto’s regio’s Italië: Pixabay